{"id":463,"date":"2009-08-26T11:31:04","date_gmt":"2009-08-26T12:31:04","guid":{"rendered":"https:\/\/turanuslu.net\/?p=463"},"modified":"2022-01-14T09:56:18","modified_gmt":"2022-01-14T09:56:18","slug":"parkinson-hastaligi-ve-parkinsonizm","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/turanuslu.net\/es\/parkinson-hastaligi-ve-parkinsonizm\/","title":{"rendered":"Parkinson Hastal\u0131\u011f\u0131 ve Parkinsonizm"},"content":{"rendered":"

Parkinson Hastal\u0131\u011f\u0131 ve Parkinsonizm<\/h2>\n

\"\"
\n<\/p>\n

Parkinson hastal\u0131\u011f\u0131 da dahil olmak \u00fczere, bu hastal\u0131\u011f\u0131n belirtilerinin hemen hemen ayn\u0131s\u0131n\u0131n g\u00f6r\u00fcld\u00fc\u011f\u00fc, ancak farkl\u0131 nedenlere ba\u011fl\u0131 olarak geli\u015fen \u00e7ok say\u0131da hastal\u0131k \u201cParkinsonizm\u201d <\/strong>ba\u015fl\u0131\u011f\u0131 alt\u0131nda toplan\u0131r. Genel olarak deneyimli bir n\u00f6rolog, hasta ve yak\u0131n\u0131n\u0131n verdi\u011fi ayr\u0131nt\u0131l\u0131 hastal\u0131k \u00f6yk\u00fcs\u00fc ve muayene bulgular\u0131na dayanarak, Parkinson hastal\u0131\u011f\u0131 ile parkinsonizm tablolar\u0131n\u0131 birbirinden ay\u0131rt edebilir. Ancak, bu gruptaki hastal\u0131klar Parkinson hastal\u0131\u011f\u0131na o kadar benzer ki, bazen bu konu ile ilgili uzman hekimin bile yaln\u0131zca muayene bulgular\u0131 ile karar vermesi g\u00fc\u00e7 olabilmektedir. B\u00f6yle durumlarda baz\u0131 laboratuar veya r\u00f6ntgen incelemeleri gerekebilir. Yabanc\u0131 kaynaklara bak\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda, ya\u015fam\u0131nda Parkinson hastal\u0131\u011f\u0131 tan\u0131s\u0131 alm\u0131\u015f hastalar\u0131n vefat ettikten sonra yap\u0131lan beyin otopsilerinde, yakla\u015f\u0131k % 20 hastada Parkinson hastal\u0131\u011f\u0131 tan\u0131s\u0131n\u0131n do\u011fru olmad\u0131\u011f\u0131 ve di\u011fer parkinsonizmlere ait bulgular\u0131n bulundu\u011fu g\u00f6r\u00fclmektedir. Bu nedenle \u00f6nce parkinsonizmlerden k\u0131saca s\u00f6z etmeyi, daha sonra Parkinson hastal\u0131\u011f\u0131n\u0131 daha ayr\u0131nt\u0131l\u0131 bi\u00e7imde ele almay\u0131 uygun bulduk.<\/div>\n

da dahil olmak \u00fczere, bu hastal\u0131\u011f\u0131n belirtilerinin hemen hemen ayn\u0131s\u0131n\u0131n g\u00f6r\u00fcld\u00fc\u011f\u00fc, ancak farkl\u0131 nedenlere ba\u011fl\u0131 olarak geli\u015fen \u00e7ok say\u0131da hastal\u0131kba\u015fl\u0131\u011f\u0131 alt\u0131nda toplan\u0131r. Genel olarak deneyimli bir n\u00f6rolog, hasta ve yak\u0131n\u0131n\u0131n verdi\u011fi ayr\u0131nt\u0131l\u0131 hastal\u0131k \u00f6yk\u00fcs\u00fc ve muayene bulgular\u0131na dayanarak, Parkinson hastal\u0131\u011f\u0131 ile parkinsonizm tablolar\u0131n\u0131 birbirinden ay\u0131rt edebilir. Ancak, bu gruptaki hastal\u0131klar Parkinson hastal\u0131\u011f\u0131na o kadar benzer ki, bazen bu konu ile ilgili uzman hekimin bile yaln\u0131zca muayene bulgular\u0131 ile karar vermesi g\u00fc\u00e7 olabilmektedir. B\u00f6yle durumlarda baz\u0131 laboratuar veya r\u00f6ntgen incelemeleri gerekebilir. Yabanc\u0131 kaynaklara bak\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda, ya\u015fam\u0131nda Parkinson hastal\u0131\u011f\u0131 tan\u0131s\u0131 alm\u0131\u015f hastalar\u0131n vefat ettikten sonra yap\u0131lan beyin otopsilerinde, yakla\u015f\u0131k % 20 hastada Parkinson hastal\u0131\u011f\u0131 tan\u0131s\u0131n\u0131n do\u011fru olmad\u0131\u011f\u0131 ve di\u011fer parkinsonizmlere ait bulgular\u0131n bulundu\u011fu g\u00f6r\u00fclmektedir. Bu nedenle \u00f6nce parkinsonizmlerden k\u0131saca s\u00f6z etmeyi, daha sonra Parkinson hastal\u0131\u011f\u0131n\u0131 daha ayr\u0131nt\u0131l\u0131 bi\u00e7imde ele almay\u0131 uygun bulduk. PARK\u0130NSON\u0130ZM NED\u0130R? <\/strong><\/p>\n

Parkinsonizm kelimesi belli bir hastal\u0131ktan \u00e7ok, de\u011fi\u015fik nedenlere ba\u011fl\u0131 olarak ortaya \u00e7\u0131kan bir dizi belirtiyle tan\u0131nan bir \u00e7ok hastal\u0131\u011f\u0131 \u00e7a\u011fr\u0131\u015ft\u0131r\u0131r. Bunlarda da Parkinson hastal\u0131\u011f\u0131nda g\u00f6r\u00fclen belirtiler dikkati \u00e7eker; \u00f6rne\u011fin, uzuvlar\u0131n titremesi, v\u00fccut hareketlerinin yava\u015fl\u0131\u011f\u0131, kaslar\u0131n sertli\u011fi, \u00f6ne e\u011fik duru\u015f \u015fekli, k\u00fc\u00e7\u00fck ad\u0131mlarla ve ayaklar\u0131n\u0131 s\u00fcr\u00fcyerek y\u00fcr\u00fcme, h\u0131zl\u0131 ve monoton konu\u015fma vb. Ancak, parkinsonizm tablolar\u0131nda Parkinson hastal\u0131\u011f\u0131 belirtilerinin yan\u0131 s\u0131ra, s\u0131kl\u0131kla beynin ba\u015fka b\u00f6l\u00fcmlerinin de etkilenmesi sonucu \u00e7ok say\u0131da ek belirti mevcuttur. Bu hastal\u0131klar\u0131n nedenleri farkl\u0131 oldu\u011fu i\u00e7in tedavileri de de\u011fi\u015fik olabilmektedir. Kimisi tamamen iyile\u015fme g\u00f6sterirken, kimisi h\u0131zl\u0131 bir seyirle a\u011f\u0131rla\u015fabilmektedir. Bu nedenle bir parkinsonizmli bir hasta g\u00f6r\u00fcld\u00fc\u011f\u00fcnde esas sebebin ara\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131 ve kesin tan\u0131 konulmas\u0131 \u00f6nemlidir.<\/div>\n

Parkinsonizme yol a\u00e7an nedenler:<\/strong><\/p>\n

1- \u0130dyopatik Parkinson hastal\u0131\u011f\u0131: Parkinsonizm tablolar\u0131 aras\u0131ndan en s\u0131k rastlan\u0131lan hastal\u0131kt\u0131r. Parkinson hastal\u0131\u011f\u0131nda beynin derin k\u0131sm\u0131nda yer alan kara \u00e7ekirdekteki (substansiya nigra) dopamin adl\u0131 kimyasal maddeyi \u00fcreten sinir h\u00fccreleri hasara u\u011frar ve eksilir. Bu hasara yol a\u00e7an nedenler kesin olarak bilinmedi\u011fi i\u00e7in, Parkinson hastal\u0131\u011f\u0131, t\u0131pta sebebi bilinmeyen anlam\u0131nda kullan\u0131lan \u201cidyopatik\u201d kelimesi ile an\u0131l\u0131r. Bu h\u00fccrelerin uzant\u0131lar\u0131 \u201cstriyatum\u201d (\u00e7izgili cisim) ad\u0131 verilen b\u00f6lgelerdedir ve burada yer alan al\u0131c\u0131 yap\u0131lara (resept\u00f6r), sal\u0131nm\u0131\u015f olan dopamin ba\u011flan\u0131r ve bilgiyi bir sinir h\u00fccresinden di\u011ferine iletir. Beyinde yeterli dopamin yap\u0131lamad\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in uzuvlarda istirahat halindeyken titreme, kas sertli\u011fi, hareket yava\u015fl\u0131\u011f\u0131 ve duru\u015f bozuklu\u011fu ile \u015fekillenen Parkinson hastal\u0131\u011f\u0131 belirtileri ortaya \u00e7\u0131kar.<\/div>\n

Parkinsonizm tablolar\u0131 aras\u0131ndan en s\u0131k rastlan\u0131lan hastal\u0131kt\u0131r. Parkinson hastal\u0131\u011f\u0131nda beynin derin k\u0131sm\u0131nda yer alan kara \u00e7ekirdekteki (substansiya nigra) dopamin adl\u0131 kimyasal maddeyi \u00fcreten sinir h\u00fccreleri hasara u\u011frar ve eksilir. Bu hasara yol a\u00e7an nedenler kesin olarak bilinmedi\u011fi i\u00e7in, Parkinson hastal\u0131\u011f\u0131, t\u0131pta sebebi bilinmeyen anlam\u0131nda kullan\u0131lan \u201cidyopatik\u201d kelimesi ile an\u0131l\u0131r. Bu h\u00fccrelerin uzant\u0131lar\u0131 \u201cstriyatum\u201d (\u00e7izgili cisim) ad\u0131 verilen b\u00f6lgelerdedir ve burada yer alan al\u0131c\u0131 yap\u0131lara (resept\u00f6r), sal\u0131nm\u0131\u015f olan dopamin ba\u011flan\u0131r ve bilgiyi bir sinir h\u00fccresinden di\u011ferine iletir. Beyinde yeterli dopamin yap\u0131lamad\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in uzuvlarda istirahat halindeyken titreme, kas sertli\u011fi, hareket yava\u015fl\u0131\u011f\u0131 ve duru\u015f bozuklu\u011fu ile \u015fekillenen Parkinson hastal\u0131\u011f\u0131 belirtileri ortaya \u00e7\u0131kar.<\/p>\n

2- Sekonder parkinsonizm: Dopamin h\u00fccrelerinin g\u00f6revini yapamaz hale gelmelerine yol a\u00e7an \u00e7e\u015fitli sebepler aras\u0131nda substansiya nigray\u0131 etkileyen damar hastal\u0131klar\u0131 veya t\u00fcm\u00f6rler, karbon monoksit gibi baz\u0131 kimyasal maddelerle zehirlenmeler, ansefalitler (beyin dokusu iltihab\u0131) vb. say\u0131labilir. Baz\u0131 ila\u00e7lar dopaminin ba\u011fland\u0131\u011f\u0131 striyatum b\u00f6lgelerindeki do\u011fal etkisini engeller, b\u00f6ylece dopamin kimyasal mesaj\u0131n\u0131 iletemez ve dopamin eksikli\u011fi varm\u0131\u015f gibi bir sonu\u00e7 do\u011far. Psikiyatri hastalar\u0131nda kullan\u0131lan baz\u0131 ila\u00e7lar (n\u00f6roleptikler) ile i\u00e7inde rezerpin bulunan tansiyon d\u00fc\u015f\u00fcr\u00fcc\u00fcler ve kusmaya kar\u015f\u0131 kullan\u0131lan bir \u00e7ok ila\u00e7 parkinsonizm tablosuna yol a\u00e7abilir, fakat sorumlu ilac\u0131n kesilmesiyle bu durum d\u00fczelir.<\/div>\n

Dopamin h\u00fccrelerinin g\u00f6revini yapamaz hale gelmelerine yol a\u00e7an \u00e7e\u015fitli sebepler aras\u0131nda substansiya nigray\u0131 etkileyen damar hastal\u0131klar\u0131 veya t\u00fcm\u00f6rler, karbon monoksit gibi baz\u0131 kimyasal maddelerle zehirlenmeler, ansefalitler (beyin dokusu iltihab\u0131) vb. say\u0131labilir. Baz\u0131 ila\u00e7lar dopaminin ba\u011fland\u0131\u011f\u0131 striyatum b\u00f6lgelerindeki do\u011fal etkisini engeller, b\u00f6ylece dopamin kimyasal mesaj\u0131n\u0131 iletemez ve dopamin eksikli\u011fi varm\u0131\u015f gibi bir sonu\u00e7 do\u011far. Psikiyatri hastalar\u0131nda kullan\u0131lan baz\u0131 ila\u00e7lar (n\u00f6roleptikler) ile i\u00e7inde rezerpin bulunan tansiyon d\u00fc\u015f\u00fcr\u00fcc\u00fcler ve kusmaya kar\u015f\u0131 kullan\u0131lan bir \u00e7ok ila\u00e7 parkinsonizm tablosuna yol a\u00e7abilir, fakat sorumlu ilac\u0131n kesilmesiyle bu durum d\u00fczelir.<\/p>\n

3- Parkinson-art\u0131 sendromlar: Dopamin i\u00e7eren substansiya nigra h\u00fccrelerinin yan\u0131 s\u0131ra, striyatumdaki sinir h\u00fccrelerinin de hasara u\u011frad\u0131\u011f\u0131 (dejenerasyon) bu hastal\u0131klarda, Parkinson hastal\u0131\u011f\u0131 belirtilerinin yan\u0131 s\u0131ra, beynin ba\u015fka b\u00f6lgelerini de ilgilendiren \u00e7e\u015fitli n\u00f6rolojik belirtiler saptan\u0131r. Bu grup i\u00e7inde yer alan ve multisistem atrofi (MSA) ba\u015fl\u0131\u011f\u0131 alt\u0131nda toplanan hastal\u0131klar Parkinson hastal\u0131\u011f\u0131ndan farkl\u0131 olarak, v\u00fccudun iki yar\u0131s\u0131n\u0131 simetrik olarak tutarlar, daha h\u0131zl\u0131 ilerlerler, hastal\u0131\u011f\u0131n erken d\u00f6nemlerinde h\u0131zl\u0131 ilerleyen konu\u015fma ve denge bozukluklar\u0131 ile d\u00fc\u015fmelere yol a\u00e7arlar. Bu grupta yer alan bir k\u0131s\u0131m hastada parkinsonizmin yan\u0131 s\u0131ra, hayaller ve hezeyanlar\u0131n e\u015flik etti\u011fi bunama hali geli\u015fti\u011fi tablolara Lewy cismi demans\u0131 ad\u0131 verilir. Parkinson-art\u0131 sendromlar i\u00e7inde yer alan hastalar, Parkinson hastal\u0131\u011f\u0131n\u0131n belirtilerini d\u00fczelten levodopadan ba\u015flang\u0131\u00e7ta yarar g\u00f6rmelerine kar\u015f\u0131n, k\u0131sa s\u00fcrede ila\u00e7tan eskisi gibi yarar g\u00f6rmezler. Ancak yine de g\u00fcn\u00fcm\u00fczde bu hastal\u0131klara y\u00f6nelik \u00f6zel tedaviler bulunmad\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in, Parkinson hastal\u0131\u011f\u0131nda kullan\u0131lan ila\u00e7lar olduk\u00e7a y\u00fcksek dozlarda kullan\u0131l\u0131r.<\/div>\n

Dopamin i\u00e7eren substansiya nigra h\u00fccrelerinin yan\u0131 s\u0131ra, striyatumdaki sinir h\u00fccrelerinin de hasara u\u011frad\u0131\u011f\u0131 (dejenerasyon) bu hastal\u0131klarda, Parkinson hastal\u0131\u011f\u0131 belirtilerinin yan\u0131 s\u0131ra, beynin ba\u015fka b\u00f6lgelerini de ilgilendiren \u00e7e\u015fitli n\u00f6rolojik belirtiler saptan\u0131r. Bu grup i\u00e7inde yer alan ve multisistem atrofi (MSA) ba\u015fl\u0131\u011f\u0131 alt\u0131nda toplanan hastal\u0131klar Parkinson hastal\u0131\u011f\u0131ndan farkl\u0131 olarak, v\u00fccudun iki yar\u0131s\u0131n\u0131 simetrik olarak tutarlar, daha h\u0131zl\u0131 ilerlerler, hastal\u0131\u011f\u0131n erken d\u00f6nemlerinde h\u0131zl\u0131 ilerleyen konu\u015fma ve denge bozukluklar\u0131 ile d\u00fc\u015fmelere yol a\u00e7arlar. Bu grupta yer alan bir k\u0131s\u0131m hastada parkinsonizmin yan\u0131 s\u0131ra, hayaller ve hezeyanlar\u0131n e\u015flik etti\u011fi bunama hali geli\u015fti\u011fi tablolara Lewy cismi demans\u0131 ad\u0131 verilir. Parkinson-art\u0131 sendromlar i\u00e7inde yer alan hastalar, Parkinson hastal\u0131\u011f\u0131n\u0131n belirtilerini d\u00fczelten levodopadan ba\u015flang\u0131\u00e7ta yarar g\u00f6rmelerine kar\u015f\u0131n, k\u0131sa s\u00fcrede ila\u00e7tan eskisi gibi yarar g\u00f6rmezler. Ancak yine de g\u00fcn\u00fcm\u00fczde bu hastal\u0131klara y\u00f6nelik \u00f6zel tedaviler bulunmad\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in, Parkinson hastal\u0131\u011f\u0131nda kullan\u0131lan ila\u00e7lar olduk\u00e7a y\u00fcksek dozlarda kullan\u0131l\u0131r.<\/p>\n

4- Kal\u0131tsal n\u00f6rodejeneratif hastal\u0131klara e\u015flik eden parkinsonizmler: Parkinsonizm i\u00e7inde yer alan hastal\u0131klar\u0131n k\u00fc\u00e7\u00fck bir b\u00f6l\u00fcm\u00fcn\u00fcn kal\u0131t\u0131mla ge\u00e7ti\u011fi bilinir. Bunlar\u0131n ba\u015f\u0131nda \u201cWilson\u201d hastal\u0131\u011f\u0131 gelir ki erken tan\u0131s\u0131 \u00e7ok \u00f6nemlidir, \u00e7\u00fcnk\u00fc hastal\u0131\u011fa \u00f6zg\u00fc tedavi mevcut olup hayat kurtar\u0131c\u0131d\u0131r. Di\u011ferlerinde yine Parkinson hastal\u0131\u011f\u0131 bulgular\u0131n\u0131n yan\u0131 s\u0131ra, sinir sisteminin bir \u00e7ok yerinin etkilendi\u011fini yans\u0131tan zengin n\u00f6rolojik bulgular saptan\u0131r.<\/div>\n

Parkinsonizm i\u00e7inde yer alan hastal\u0131klar\u0131n k\u00fc\u00e7\u00fck bir b\u00f6l\u00fcm\u00fcn\u00fcn kal\u0131t\u0131mla ge\u00e7ti\u011fi bilinir. Bunlar\u0131n ba\u015f\u0131nda \u201cWilson\u201d hastal\u0131\u011f\u0131 gelir ki erken tan\u0131s\u0131 \u00e7ok \u00f6nemlidir, \u00e7\u00fcnk\u00fc hastal\u0131\u011fa \u00f6zg\u00fc tedavi mevcut olup hayat kurtar\u0131c\u0131d\u0131r. Di\u011ferlerinde yine Parkinson hastal\u0131\u011f\u0131 bulgular\u0131n\u0131n yan\u0131 s\u0131ra, sinir sisteminin bir \u00e7ok yerinin etkilendi\u011fini yans\u0131tan zengin n\u00f6rolojik bulgular saptan\u0131r.PARK\u0130NSON HASTALI\u011eINDA F\u0130ZYOTERAP\u0130N\u0130N \u00d6NEM\u0130<\/strong><\/p>\n

Parkinson hastalar\u0131nda t\u0131bbi tedavinin yan\u0131 s\u0131ra beden e\u011fitimi hareketleri de \u00e7ok \u00f6nemlidir. Fiziksel olarak zinde olan hastalar\u0131n uzun hastal\u0131k seyriyle daha iyi ba\u015fa \u00e7\u0131kt\u0131klar\u0131 bilinen bir ger\u00e7ektir.<\/div>\n
Beden e\u011fitiminin, yap\u0131labildi\u011fi \u00f6l\u00e7\u00fcde, \u00f6zellikle kas sertli\u011fi ve hareket yava\u015fl\u0131\u011f\u0131 \u00fczerine olumlu etkisi vard\u0131r. Bilindi\u011fi gibi kullan\u0131lmayan kaslar\u0131n zamanla kitlesi azal\u0131r ve boyu k\u0131sal\u0131r (kontrakt\u00fcr), dolay\u0131s\u0131yla v\u00fccudun kas yap\u0131s\u0131n\u0131n korunmas\u0131 i\u00e7in beden hareketlerinin yap\u0131lmas\u0131 zorunludur. Benzer bi\u00e7imde, eklemlerin her g\u00fcn normal hareket menzilinde hareket ettirilmeleri gereklidir, aksi takdirde kullan\u0131lmayan bir eklemi ku\u015fatan ba\u011f dokusu sertle\u015fir ve eklem hareket yetene\u011fini kaybederek kal\u0131c\u0131 bi\u00e7imde i\u015flev kayb\u0131na u\u011frar. B\u00f6ylece d\u00fczenli kas faaliyeti kaslar\u0131 ve eklemleri korur, ayr\u0131ca kalbin \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131na, kan dola\u015f\u0131m\u0131na ve akci\u011ferlerin havalanmas\u0131na da katk\u0131da bulunur. Bunlar\u0131n d\u0131\u015f\u0131nda beden hareketleri yapanlarda daha az kab\u0131zl\u0131k olur, b\u00f6brekler, idrar yollar\u0131 ve mesane daha iyi \u00e7al\u0131\u015f\u0131r. \u00d6te yandan fiziksel faaliyet zihin i\u00e7in de iyidir. Kaslardaki gev\u015feme ve rahatlama fikirlerin olumlu y\u00f6nde de\u011fi\u015fmesine de yol a\u00e7ar. Beden hareketlerinden sonra mutluluk hissi, kendini iyi hissetme duygular\u0131 ki\u015fiye hakim olur.<\/div>\n
Kendi g\u00f6zlemlerimize dayanarak, hastalar\u0131m\u0131z aras\u0131nda d\u00fczenli olarak beden hareketleri yapanlar\u0131n, yapmayanlara g\u00f6re g\u00fcnl\u00fck ya\u015famlar\u0131nda daha hareketli olduklar\u0131n\u0131 s\u00f6yleyebiliriz. Beden e\u011fitimi hareketleri \u00f6zellikle al\u0131\u015f\u0131k olmayan hastalar i\u00e7in ba\u015flang\u0131\u00e7ta zevksiz ve s\u0131k\u0131c\u0131 g\u00f6r\u00fcnse de, bunu g\u00fcnl\u00fck ya\u015fam\u0131n bir par\u00e7as\u0131 olarak kabul etmeleri kendileri i\u00e7in yararl\u0131 olacakt\u0131r. Aile bireyleri de en az hekim kadar bu konuda destekleyici ve te\u015fvik edici bir tutum i\u00e7inde olmal\u0131d\u0131rlar. Mesle\u011fi gere\u011fi fazla hareket eden hastalar\u0131n bu bak\u0131mdan daha \u015fansl\u0131 olduklar\u0131n\u0131 belirtmekte yarar vard\u0131r.<\/div>\n
Hastalar normal hareket a\u00e7\u0131kl\u0131\u011f\u0131na kavu\u015fmas\u0131 amac\u0131yla t\u00fcm eklem ve kaslar\u0131n\u0131 her g\u00fcn k\u0131sa s\u00fcrelerle \u00e7al\u0131\u015ft\u0131rmal\u0131d\u0131rlar. Bu \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131n hastay\u0131 a\u015f\u0131r\u0131 derecede yoracak kadar a\u011f\u0131r olmas\u0131 ya da uzun s\u00fcrmesi \u015fart de\u011fildir. E\u011fer hasta tercih ediyorsa sabit duran bisiklet ya da k\u00fcrek \u00e7ekme aleti gibi baz\u0131 aletlerden yararlanabilir, ancak bunlar\u0131n aletsiz yap\u0131lan hareketlere bir \u00fcst\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fc g\u00f6r\u00fclmemi\u015ftir.<\/div>\n
Y\u00fcr\u00fcme hastalar i\u00e7in m\u00fckemmel ve \u0131l\u0131ml\u0131 bir egzersizdir. Y\u00fcr\u00fcmenin h\u0131z\u0131, s\u00fcresi ve mesafesi hastan\u0131n yetenek ve g\u00fcc\u00fcne g\u00f6re de\u011fi\u015febilmekle birlikte, g\u00fcnde 1-2 kilometre y\u00fcr\u00fcy\u00fc\u015f\u00fcn yorucu olmad\u0131\u011f\u0131 gibi gev\u015fetici ve canland\u0131r\u0131c\u0131 bir etkisi de vard\u0131r. Y\u00fcr\u00fcme \u015fehirde ya da k\u0131rsal kesimde kolayl\u0131kla hobi \u015feklinde yap\u0131labilir, veya her sabah k\u00f6\u015fedeki d\u00fckkana gidip al\u0131\u015fveri\u015f yapmak, d\u00f6n\u00fc\u015fte ba\u015fka bir yoldan d\u00f6nmek \u015feklinde g\u00fcnl\u00fck ya\u015fam\u0131n bir par\u00e7as\u0131 haline getirilebilir. Bunun d\u0131\u015f\u0131nda y\u00fczme son derece yararl\u0131 bir spordur, ancak denge ve y\u00fcr\u00fcme bozuklu\u011fu olmayan hastalara, e\u011fer imkanlar\u0131 varsa yaz\u0131n s\u0131\u011f sularda, g\u00fcvenli ko\u015fullarda y\u00fczmeleri \u00f6nerilir. Eskiden beri yapmaktan ho\u015fland\u0131\u011f\u0131 tenis, futbol gibi faaliyetleri varsa, hasta bunlar\u0131 s\u00fcrd\u00fcrmelidir, zira bu t\u00fcr sporlarda \u00f6\u011frenilmi\u015f hareketler, y\u00fcr\u00fcme gibi i\u00e7g\u00fcd\u00fcsel olarak yap\u0131lan hareketlere k\u0131yasla Parkinson hastal\u0131\u011f\u0131ndan daha az etkilenir.<\/div>\n

BEDEN E\u011e\u0130T\u0130M\u0130 HAREKETLER\u0130<\/strong><\/p>\n

B\u00fcy\u00fck eklemleri ve onlar\u0131 ilgilendiren kaslar\u0131 d\u00fczenli olarak g\u00fcnde 5-10 kez ya da daha fazla hareket ettirmek son derece zindelik kazand\u0131r\u0131r. \u00d6zellikle sabah yataktan kalkar kalkmaz yap\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda, hasta g\u00fcn boyu daha fazla hareketlilik kazan\u0131r. Parkinson hastal\u0131\u011f\u0131 belirtileri t\u0131bbi tedaviyle kontrol alt\u0131nda olan ve a\u011f\u0131r kalp yetmezli\u011fi bulunmayan hastalara baz\u0131 basit beden e\u011fitimi hareketleri \u00f6nerilebilir.<\/div>\n
Bu b\u00f6l\u00fcmde, sadece ila\u00e7 tedavisinin \u00e7\u00f6z\u00fcm getirmedi\u011fi \u00f6ne e\u011fik duru\u015f, y\u00fcr\u00fcrken ayaklar\u0131 s\u00fcr\u00fcme, iskemleden do\u011frulma zorlu\u011fu gibi Parkinson hastalar\u0131n\u0131n g\u00fcnl\u00fck ya\u015famlar\u0131n\u0131 g\u00fc\u00e7le\u015ftiren baz\u0131 belirtilerin d\u00fczeltilmesini hedef alan egzersizlere yer verilecektir. Bu t\u00fcr hareketler bir fizik tedavi hekiminin veya fizyoterapistin \u00f6ng\u00f6rmesi sonucu, d\u00fczenli aral\u0131klarla yapt\u0131r\u0131l\u0131r. Hastaya baz\u0131 hareketler bir kez \u00f6\u011fretildikten sonra -aile bireylerinden birinin g\u00f6zlemi alt\u0131nda- hasta evde her g\u00fcn kendi ba\u015f\u0131na yapabilir. E\u011fer gerekli g\u00f6r\u00fclm\u00fc\u015fse germe egzersizleri ve baz\u0131 pasif hareketler her g\u00fcn ve d\u00fczenli olarak bir fizyoterapistin yard\u0131m\u0131yla yap\u0131labilir. G\u00fcnl\u00fck yap\u0131lan egzersizlerin g\u00fcnl\u00fck yarar\u0131 hafif olsa dahi, birikmi\u015f yararl\u0131 etkisi haftalar sonra farkedilecektir. Hastan\u0131n kendisinin yapaca\u011f\u0131 egzersizlere a\u015fa\u011f\u0131da baz\u0131 \u00f6rnekler verilmi\u015ftir:<\/div>\n

S\u0131rt\u00fcst\u00fc Yatarken Yap\u0131lacak Egzersizler Giyinme<\/strong><\/p>\n

E\u011fer giyinme ve soyunma hareketleriniz olduk\u00e7a yava\u015flam\u0131\u015f ve uzun s\u00fcr\u00fcyorsa, a\u015fa\u011f\u0131da s\u0131ralanan \u00f6neriler giyinmenizin daha h\u0131zl\u0131 ve kolay olmas\u0131n\u0131 sa\u011flayabilir.<\/div>\n
Giyinmeye veya soyunmaya \u00f6nce kas sertli\u011fi ve yava\u015fl\u0131\u011f\u0131n daha a\u011f\u0131r oldu\u011fu taraf\u0131n\u0131zdan ba\u015flay\u0131n\u0131z.<\/div>\n
Ayakta durmakta zorluk \u00e7ekiyorsan\u0131z bir yata\u011f\u0131n kenar\u0131na ya da koltu\u011fa oturarak giyininiz.<\/div>\n
Bol ve hafif giysiler giymeyi tercih ediniz. D\u00fc\u011fme yerine \u00f6nden fermuarl\u0131 olanlar\u0131 se\u00e7iniz.<\/div>\n
Ba\u011fs\u0131z ve kolay giyilen ayakkab\u0131lar se\u00e7iniz. Ayakkab\u0131 giyerken uzun sapl\u0131 \u00e7ekecek kullan\u0131n\u0131z.<\/div>\n
Giyinmeden \u00f6nce yak\u0131nlar\u0131n\u0131zdan giysilerinizi haz\u0131rlamas\u0131n\u0131 ve bir yere sermesini isteyiniz<\/div>\n

Yutmaya \u0130li\u015fkin Sorunlar\u0131n D\u00fczeltilmesi<\/strong><\/p>\n

Yemek yeme\u011fe ba\u015flamadan \u00f6nce yutma i\u015flevinin basamaklar\u0131n\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcn\u00fcz: dudaklar kapal\u0131, alt ve \u00fcst \u00e7ene di\u015fleri temas halinde, \u00e7i\u011fnenmi\u015f lokma dil \u00fczerindedir. Sonra dil yukar\u0131 kald\u0131r\u0131l\u0131r, geriye k\u0131vr\u0131l\u0131r ve yutulur (YUKARI-GER\u0130-YUT).<\/div>\n
Yutma sorununu, yeme\u011finizi yava\u015f yiyerek ve g\u0131day\u0131 \u00e7ok ufak lokmalar halinde alarak ve \u00e7ok iyi \u00e7i\u011fneyerek bir \u00f6l\u00e7\u00fcde engelleyebilirsiniz.<\/div>\n
Lokmalar\u0131 dil ile \u00e7evirerek \u00f6nce bir taraf di\u015flerle, sonra kar\u015f\u0131 taraftakilerle \u00e7i\u011fnemeye gayret ediniz.<\/div>\n
A\u011fz\u0131n\u0131zdaki lokmay\u0131 yutuncaya kadar a\u011fz\u0131n\u0131za ba\u015fka bir lokma almay\u0131n\u0131z<\/div>\n

Salya Birikmesini \u00d6nleme<\/strong><\/p>\n

T\u00fck\u00fcr\u00fc\u011f\u00fcn\u00fcz\u00fc s\u0131k aralarla yutmak i\u00e7in bilin\u00e7li olarak gayret sarf ediniz. Dudaklar\u0131n\u0131z\u0131 s\u0131k\u0131ca kapat\u0131n\u0131z, t\u00fck\u00fcr\u00fc\u011f\u00fcn\u00fcz\u00fc bo\u011faz\u0131n\u0131z\u0131n arkas\u0131na kayd\u0131rmaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131n\u0131z ve yutkununuz (YUKARI-GER\u0130-YUT \u00f6nerisini hat\u0131rlay\u0131n).<\/div>\n
Ba\u015f\u0131n\u0131z\u0131 yukar\u0131 do\u011fru dik tutmaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131n\u0131z ki t\u00fck\u00fcr\u00fck bo\u011faz\u0131n\u0131z\u0131n gerisinde biriksin ve otomatik yutma hareketi kolayla\u015fs\u0131n.<\/div>\n
Konu\u015fmaya ba\u015flamadan \u00f6nce a\u011fz\u0131n\u0131zda birikmi\u015f olan fazla t\u00fck\u00fcr\u00fc\u011f\u00fc yutunuz<\/div>\n

KONU\u015eMA BOZUKLU\u011eUNUN D\u00dcZELT\u0130LMES\u0130NE Y\u00d6NEL\u0130K \u00d6NER\u0130LER<\/strong><\/p>\n

\u00d6zellikle ses zay\u0131flamas\u0131, telaffuz bozuklu\u011fu, konu\u015fma ak\u0131c\u0131l\u0131\u011f\u0131nda h\u0131zlanma gibi konu\u015fma bozuklu\u011fu olan hastalar\u0131n s\u00f6ylediklerini ba\u015fkalar\u0131n\u0131n anlayabilmesi bazen \u00e7ok zor olmaktad\u0131r. Konu\u015fma kaslar\u0131n\u0131 en iyi \u015fekilde kullanmay\u0131 ve b\u00f6ylece konu\u015fman\u0131n daha anla\u015f\u0131l\u0131r olmas\u0131n\u0131 sa\u011flayabilecek baz\u0131 egzersizler vard\u0131r. Bu \u00e7al\u0131\u015fmalar her g\u00fcn hastan\u0131n kendisi veya yak\u0131n\u0131n\u0131n i\u015fbirli\u011fiyle, d\u00fczenli olarak yap\u0131lmal\u0131d\u0131r. Aynaya bakarak konu\u015fmak yararl\u0131 olur, zira hasta dikkatini dudaklar\u0131n\u0131n ve dilinin hareketlerine tespit eder, hatalar\u0131n\u0131 g\u00f6r\u00fcp d\u00fczeltir. Konu\u015fmaya ba\u015flamadan \u00f6nce nefes al\u0131nmal\u0131 ve her kelimede bir duraklamal\u0131d\u0131r. Kar\u015f\u0131daki ki\u015finin zor i\u015fitti\u011fini farz ederek dil, dudaklar ve \u00e7ene g\u00fc\u00e7l\u00fc bir \u015fekilde kullan\u0131lmal\u0131d\u0131r. Fikirler k\u0131sa ve \u00f6zl\u00fc c\u00fcmlelerle anlat\u0131lmal\u0131d\u0131r. Hasta yak\u0131nlar\u0131, konu\u015furken ses tonu giderek azal\u0131yorsa hastay\u0131 uyarmal\u0131d\u0131rlar. Dinlerken sab\u0131rl\u0131 bir \u015fekilde ba\u015f\u0131 sallayarak veya tasdik ederek destek verilmelidir. Anla\u015f\u0131lmayan kelimeleri hecelemesi istenmelidir ve anla\u015f\u0131lan k\u0131sm\u0131 dinleyici tekrarlamal\u0131d\u0131r.<\/div>\n

Sesin daha g\u00fc\u00e7l\u00fc \u00e7\u0131kmas\u0131n\u0131 sa\u011flayan egzersizler<\/strong><\/p>\n

Ama\u00e7 nefes alma s\u0131kl\u0131\u011f\u0131n\u0131 artt\u0131rmak ve her bir nefes vermede s\u00f6ylenen kelime say\u0131s\u0131n\u0131 azaltmakt\u0131r. Normal konu\u015fmada uygun c\u00fcmleciklerde ve fikir birimlerinde nefes almak i\u00e7in duraklan\u0131r, daima nefes verirken konu\u015fulur. Parkinson hastal\u0131\u011f\u0131nda ise solunum kaslar\u0131n\u0131n hareketlerinin azalmas\u0131 nedeniyle, kelimeler aras\u0131nda nefes almak i\u00e7in daha s\u0131k duraklama gerekmektedir.<\/div>\n

 <\/p>\n

1- Normalde fark\u0131nda olmadan yap\u0131lan nefes al\u0131p-verme eylemini istemli olarak yapmaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131n\u0131z. Ellerinizi karn\u0131n\u0131z\u0131n \u00fczerine koyarak kar\u0131n kaslar\u0131n\u0131n nefes al\u0131p verirken hareketini hissediniz. Bu \u015fekilde defalarca ve d\u00fczenli bir \u015fekilde yava\u015f\u00e7a nefes al\u0131n\u0131z ve veriniz. Bu egzersiz i\u00e7in derin nefes al\u0131p vermek gerekmez.<\/div>\n

Normalde fark\u0131nda olmadan yap\u0131lan nefes al\u0131p-verme eylemini istemli olarak yapmaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131n\u0131z. Ellerinizi karn\u0131n\u0131z\u0131n \u00fczerine koyarak kar\u0131n kaslar\u0131n\u0131n nefes al\u0131p verirken hareketini hissediniz. Bu \u015fekilde defalarca ve d\u00fczenli bir \u015fekilde yava\u015f\u00e7a nefes al\u0131n\u0131z ve veriniz. Bu egzersiz i\u00e7in derin nefes al\u0131p vermek gerekmez.<\/p>\n

2- Daha sonra nefes al\u0131n\u0131z ve tekrar verinceye kadar s\u00fcrekli bir ses tonu yarat\u0131n\u0131z. Sesiniz kuvvetli bir \u015fekilde devam etti\u011fi s\u00fcrece her bir ses tonunu s\u00fcrd\u00fcr\u00fcn\u00fcz. Ses tonu giderek azal\u0131yorsa daha fazla devam etmeyiniz.<\/div>\n

Daha sonra nefes al\u0131n\u0131z ve tekrar verinceye kadar s\u00fcrekli bir ses tonu yarat\u0131n\u0131z. Sesiniz kuvvetli bir \u015fekilde devam etti\u011fi s\u00fcrece her bir ses tonunu s\u00fcrd\u00fcr\u00fcn\u00fcz. Ses tonu giderek azal\u0131yorsa daha fazla devam etmeyiniz.<\/p>\n

    \n
  • Nefes al\u0131n\u0131z \u201cAaaaa\u201d deyiniz ve dinleniniz.<\/li>\n
  • Nefes al\u0131n\u0131z \u201cOoooo\u201d deyiniz ve dinleniniz.<\/li>\n
  • Nefes al\u0131n\u0131z \u201cUuuuu\u201d deyiniz ve dinleniniz.<\/li>\n<\/ul>\n
    Ayn\u0131 \u015fekilde di\u011fer sesli harfleri de \u00e7\u0131karma talimleri yap\u0131n\u0131z. Ama\u00e7 belli bir ses tonunu 15 ila 20 saniye kadar s\u00fcrd\u00fcrebilmektir.<\/div>\n

     <\/p>\n

    3- Konu\u015furken hava ak\u0131m\u0131n\u0131 hissetmek i\u00e7in el ayan\u0131z\u0131 a\u011fz\u0131n\u0131zdan yakla\u015f\u0131k bir kar\u0131\u015f uzakl\u0131kta tutunuz.<\/div>\n

    Konu\u015furken hava ak\u0131m\u0131n\u0131 hissetmek i\u00e7in el ayan\u0131z\u0131 a\u011fz\u0131n\u0131zdan yakla\u015f\u0131k bir kar\u0131\u015f uzakl\u0131kta tutunuz.<\/p>\n

      \n
    • B\u0130R\u2019den ON\u2019a kadar say\u0131 say\u0131n\u0131z, o s\u0131rada her say\u0131 aras\u0131nda nefes al\u0131n\u0131z. Her bir say\u0131y\u0131 kuvvetli, g\u00fc\u00e7l\u00fc bir tonda s\u00f6ylemeye gayret ediniz. Ayn\u0131 egzersiz alfabe harfleriyle de yap\u0131labilir.<\/li>\n
    • Say\u0131 dizileri s\u00f6ylemeye \u00e7al\u0131\u015f\u0131n\u0131z. Her diziden \u00f6nce nefes al\u0131n\u0131z.<\/li>\n
    • Nefes al\u0131n\u0131z, \u201cB\u0130R\u201d<\/li>\n
    • Nefes al\u0131n\u0131z, \u201cB\u0130R \u0130K\u0130\u201d<\/li>\n
    • Nefes al\u0131n\u0131z, \u201cB\u0130R \u0130K\u0130 \u00dc\u00c7\u201d<\/li>\n
    • Nefes al\u0131n\u0131z, \u201cB\u0130R \u0130K\u0130 \u00dc\u00c7 D\u00d6RT\u201d<\/li>\n<\/ul>\n
      Dayanabildi\u011finiz kadar \u00e7ok say\u0131y\u0131 arka arkaya s\u00f6ylemeyi deneyiniz. \u0130ki kelimeyi anla\u015f\u0131l\u0131r bi\u00e7imde s\u00f6ylemek be\u015fini s\u00f6ylemek i\u00e7in a\u015f\u0131r\u0131 \u00e7aba sarfetmekten iyidir.<\/div>\n

       <\/p>\n

      4- Nefes al\u0131n\u0131z ve sonra her bir kelimenin ayr\u0131 ayr\u0131 \u00e7\u0131kmas\u0131na dikkat ederek k\u0131sa c\u00fcmlecikler kurunuz.<\/div>\n

      Nefes al\u0131n\u0131z ve sonra her bir kelimenin ayr\u0131 ayr\u0131 \u00e7\u0131kmas\u0131na dikkat ederek k\u0131sa c\u00fcmlecikler kurunuz.<\/p>\n

        \n
      • Bir \/ top \/ ver Lo\u015f \/ bir \/ yer<\/li>\n
      • Bak \/ mor \/ ta\u015f Ne \/ ho\u015f \/ g\u00fcn<\/li>\n
      • Can \/ kalk \/ ko\u015f Gir \/ ve \/ \u00e7\u0131k<\/li>\n
      • G\u00fcl \/ ve \/ ku\u015f Saz \/ ve \/ caz<\/li>\n<\/ul>\n

         <\/p>\n

        5- K\u0131sa c\u00fcmlecikler kurarak kelimeleri bir anda ak\u0131c\u0131 olarak s\u00f6yleyiniz.<\/div>\n

        K\u0131sa c\u00fcmlecikler kurarak kelimeleri bir anda ak\u0131c\u0131 olarak s\u00f6yleyiniz.<\/p>\n

          \n
        • Ku\u015f sesi Ta\u015f\u0131 at<\/li>\n
        • Eve gel Nar\u0131 al<\/li>\n
        • \u015euna bak Pili tak<\/li>\n
        • Topu tut Saati kur<\/li>\n<\/ul>\n

           <\/p>\n

          6- K\u0131sa c\u00fcmlelerle nefes kontrol\u00fcn\u00fc sa\u011flay\u0131n\u0131z ve b\u00f6lme i\u015faretinde ( \/ ) ara veriniz.<\/div>\n

          K\u0131sa c\u00fcmlelerle nefes kontrol\u00fcn\u00fc sa\u011flay\u0131n\u0131z ve b\u00f6lme i\u015faretinde ( \/ ) ara veriniz.<\/p>\n

            \n
          • Beyaz \/ duvara bak Terzinin \/ makas\u0131<\/li>\n
          • \u00c7al\u0131\u015fma \/ zaman\u0131 Ceketi \/ s\u00f6k\u00fcld\u00fc<\/li>\n
          • Radyoyu \/ kapat Deniz \/ bize gel<\/li>\n
          • K\u0131rm\u0131z\u0131 \/ ba\u015fl\u0131k Elman\u0131n \/ kokusu<\/li>\n<\/ul>\n

            Ses zay\u0131fl\u0131\u011f\u0131n\u0131n ve monoton konu\u015fman\u0131n d\u00fczeltilmesine y\u00f6nelik egzersizler<\/strong><\/p>\n

            Ama\u00e7 konu\u015fman\u0131n anlam\u0131n\u0131 ve anla\u015f\u0131labilirli\u011fini artt\u0131rmak \u00fczere ses tonunun y\u00fckselip al\u00e7almas\u0131 ve kelime vurgulamalar\u0131 \u015feklinde ses y\u00fcksekli\u011findeki de\u011fi\u015fiklikleri kullanmakt\u0131r.<\/div>\n

             <\/p>\n

            7- Sesinizi yumu\u015faktan daha sert tonlara do\u011fru kuvvetlendirme egzersizleri i\u00e7in \u00e7ok yumu\u015fak tonda \u201cAaaaa\u201d deyiniz ve ses tonunuzu giderek yapabildi\u011finiz kadar artt\u0131r\u0131n\u0131z. Bunu bir\u00e7ok kez tekrarlay\u0131n\u0131z. Egzersize ba\u015flamadan \u00f6nce nefes almay\u0131 unutmay\u0131n\u0131z ve sesiniz yorulunca ara veriniz.<\/div>\n

            Sesinizi yumu\u015faktan daha sert tonlara do\u011fru kuvvetlendirme egzersizleri i\u00e7in \u00e7ok yumu\u015fak tonda \u201cAaaaa\u201d deyiniz ve ses tonunuzu giderek yapabildi\u011finiz kadar artt\u0131r\u0131n\u0131z. Bunu bir\u00e7ok kez tekrarlay\u0131n\u0131z. Egzersize ba\u015flamadan \u00f6nce nefes almay\u0131 unutmay\u0131n\u0131z ve sesiniz yorulunca ara veriniz.<\/p>\n

            8- Her bir c\u00fcmlecik i\u00e7in ses tonunuzu \u00fc\u00e7 seviyede kullanarak k\u0131sa c\u00fcmlecikler kurunuz ve tekrarlay\u0131n\u0131z. Sizi dinleyen ki\u015finin farkl\u0131 mesafelerde oturdu\u011funu d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcn\u00fcz: \u00f6nce kar\u015f\u0131n\u0131zda, sonra odan\u0131n kar\u015f\u0131 k\u00f6\u015fesinde, daha sonra da yandaki odada oturdu\u011funu d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcn\u00fcz.<\/div>\n

            Her bir c\u00fcmlecik i\u00e7in ses tonunuzu \u00fc\u00e7 seviyede kullanarak k\u0131sa c\u00fcmlecikler kurunuz ve tekrarlay\u0131n\u0131z. Sizi dinleyen ki\u015finin farkl\u0131 mesafelerde oturdu\u011funu d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcn\u00fcz: \u00f6nce kar\u015f\u0131n\u0131zda, sonra odan\u0131n kar\u015f\u0131 k\u00f6\u015fesinde, daha sonra da yandaki odada oturdu\u011funu d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcn\u00fcz. KAR\u015eINIZDAK\u0130 D\u0130NLEY\u0130C\u0130YE <\/strong><\/p>\n

              \n
            • (Yumu\u015fak tonda)<\/li>\n
            • Kitap<\/li>\n
            • G\u00fclme<\/li>\n
            • Korkma<\/li>\n
            • Perde<\/li>\n
            • \u015eark\u0131<\/li>\n
            • Saks\u0131<\/li>\n
            • Yemek<\/li>\n
            • Tente<\/li>\n
            • Dolmu\u015f<\/li>\n<\/ul>\n

              ODADAK\u0130 D\u0130NLEY\u0130C\u0130YE<\/strong><\/p>\n

                \n
              • (Hafif y\u00fcksek sesle)<\/li>\n
              • K\u0130TAP<\/li>\n
              • G\u00dcLME<\/li>\n
              • KORKMA<\/li>\n
              • PERDE<\/li>\n
              • \u015eARKI<\/li>\n
              • SAKSI<\/li>\n
              • YEMEK<\/li>\n
              • TENTE DOLMU\u015e<\/li>\n<\/ul>\n

                YAN ODADAK\u0130 D\u0130NLEY\u0130C\u0130YE <\/strong><\/p>\n

                  \n
                • (\u00c7ok y\u00fcksek sesle)<\/li>\n
                • K\u0130TAP<\/li>\n
                • G\u00dcLME KORKMA<\/li>\n
                • PERDE<\/li>\n
                • \u015eARKI<\/li>\n
                • SAKSI<\/li>\n
                • YEMEK<\/li>\n
                • TENTE DOLMU\u015e<\/li>\n<\/ul>\n

                   <\/p>\n

                  9- A\u015fa\u011f\u0131daki k\u0131sa c\u00fcmleleri 8. maddedeki gibi seslendirin.<\/div>\n

                  A\u015fa\u011f\u0131daki k\u0131sa c\u00fcmleleri 8. maddedeki gibi seslendirin.KAR\u015eINIZDAK\u0130 D\u0130NLEY\u0130C\u0130YE<\/strong><\/p>\n

                    \n
                  • (Yumu\u015fak sesle)<\/li>\n
                  • \u015e\u015f\u015ft, bebek uyuyor<\/li>\n
                  • O \u015eule mi?<\/li>\n
                  • Bir s\u0131r verece\u011fim<\/li>\n<\/ul>\n

                    ODADAK\u0130 D\u0130NLEY\u0130C\u0130YE<\/strong><\/p>\n

                      \n
                    • (Hafif y\u00fcksek sesle)<\/li>\n
                    • K\u0130TABIMI GET\u0130R<\/li>\n
                    • KAPIYI KAPAT<\/li>\n
                    • PENCEREY\u0130 A\u00c7<\/li>\n<\/ul>\n

                      YAN ODADAK\u0130 D\u0130NLEY\u0130C\u0130YE<\/strong><\/p>\n

                        \n
                      • (\u00c7ok y\u00fcksek sesle)<\/li>\n
                      • KAPI \u00c7ALIYOR<\/li>\n
                      • K\u0130M KEK \u0130STER?<\/li>\n
                      • TELEFONA BAK<\/li>\n<\/ul>\n

                         <\/p>\n

                        10. Bir c\u00fcmle i\u00e7indeki anahtar kelimelerin her birini ayr\u0131 ayr\u0131 vurgulayarak s\u00f6yleyiniz. \u015e\u00f6yle ki ayn\u0131 c\u00fcmlenin her seferinde ayr\u0131 bir kelimesini vurgulayarak defalarca tekrarlay\u0131n\u0131z, anlam\u0131n\u0131n nas\u0131l de\u011fi\u015fti\u011fine dikkat ediniz.<\/div>\n

                        Bir c\u00fcmle i\u00e7indeki anahtar kelimelerin her birini ayr\u0131 ayr\u0131 vurgulayarak s\u00f6yleyiniz. \u015e\u00f6yle ki ayn\u0131 c\u00fcmlenin her seferinde ayr\u0131 bir kelimesini vurgulayarak defalarca tekrarlay\u0131n\u0131z, anlam\u0131n\u0131n nas\u0131l de\u011fi\u015fti\u011fine dikkat ediniz.<\/p>\n

                          \n
                        • Ben sar\u0131 kalemle yaz\u0131 yazmak istemiyorum.<\/li>\n
                        • Ben sar\u0131 kalemle yaz\u0131 yazmak istemiyorum.<\/li>\n
                        • Ben sar\u0131 kalemle yaz\u0131 yazmak istemiyorum.<\/li>\n
                        • Ben sar\u0131 kalemle yaz\u0131 yazmak istemiyorum.<\/li>\n
                        • Ben sar\u0131 kalemle yaz\u0131 yazmak istemiyorum.<\/li>\n
                        • Ben sar\u0131 kalemle yaz\u0131 yazmak istemiyorum.<\/li>\n<\/ul>\n

                          Telaffuzu d\u00fczeltmeye y\u00f6nelik egzersizler<\/strong><\/p>\n

                          Konu\u015furken s\u00f6ylenenlerin daha iyi anla\u015f\u0131labilmesi i\u00e7in dilin ve dudaklar\u0131n hareket a\u00e7\u0131kl\u0131\u011f\u0131n\u0131n yeterli ve uyum i\u00e7inde olmas\u0131 gerekir. \u00d6rne\u011fin \u201cD, L, N\u201d gibi sesler daha \u00e7ok dilin hareketiyle, \u201cB, M, P\u201d gibi sesler ise daha \u00e7ok dudaklar\u0131n hareketleriyle \u00e7\u0131kar\u0131labilir. Bu hareketler yeterince yap\u0131lamad\u0131\u011f\u0131 takdirde konu\u015fma anla\u015f\u0131lmaz olabilir.<\/div>\n
                          A\u015fa\u011f\u0131da yer alan dil ve dudaklar\u0131n hareket ettirilmesine y\u00f6nelik konu\u015fma egzersizlerini bir aynaya bakarak g\u00fcnde 2-3 kez, yakla\u015f\u0131k 15 dakika s\u00fcreyle yap\u0131n\u0131z.<\/div>\n

                           <\/p>\n

                          11- Dil egzersizleri<\/div>\n

                          Dil egzersizleri<\/p>\n

                            \n
                          • Dilinizi m\u00fcmk\u00fcn oldu\u011fu kadar d\u0131\u015far\u0131 \u00e7\u0131kar\u0131n\u0131z ve tutunuz. Dil kaslar\u0131n\u0131n gerildi\u011fini hissediniz. Daha sonra gev\u015fetiniz. Bu hareketleri defalarca tekrarlay\u0131n\u0131z.<\/li>\n
                          • Dilinizi d\u0131\u015far\u0131 \u00e7\u0131kar\u0131n\u0131z ve dudaklar\u0131n\u0131z\u0131n bir k\u00f6\u015fesinden di\u011ferine do\u011fru yava\u015f\u00e7a kayd\u0131r\u0131n\u0131z ve her bir k\u00f6\u015feye de\u011fdirerek k\u0131sa bir s\u00fcre tutunuz. Daha sonra gev\u015fetiniz. Bu i\u015flemi defalarca tekrarlay\u0131n\u0131z.<\/li>\n
                          • Dilinizi \u00e7enenize de\u011fecek \u015fekilde a\u015fa\u011f\u0131 do\u011fru m\u00fcmk\u00fcn oldu\u011fu kadar b\u00fckmeye \u00e7al\u0131\u015f\u0131n\u0131z ve tutunuz. Daha sonra gev\u015fetiniz ve defalarca tekrarlay\u0131n\u0131z.<\/li>\n
                          • Dilinizi dil ucuyla burnunuza de\u011fecek \u015fekilde yukar\u0131ya do\u011fru b\u00fckmeye \u00e7al\u0131\u015f\u0131n\u0131z. Daha sonra gev\u015fetiniz ve defalarca tekrarlay\u0131n\u0131z.<\/li>\n
                          • Dilinizi d\u00fcmd\u00fcz d\u0131\u015far\u0131 \u00e7\u0131kart\u0131p tekrar geri \u00e7ekiniz ve bu hareketleri \u00e7ok h\u0131zl\u0131 bir \u015fekilde defalarca tekrarlay\u0131n\u0131z.<\/li>\n
                          • Dilinizi sa\u011f ve sol dudak k\u00f6\u015felerine \u00e7ok h\u0131zl\u0131 bir \u015fekilde defalarca kayd\u0131r\u0131n\u0131z.<\/li>\n
                          • Dilinizi \u00e7ok h\u0131zl\u0131 bir \u015fekilde dudaklar\u0131n\u0131zda gezdiriniz (dil s\u0131ras\u0131yla \u00fcst dudak, sa\u011f k\u00f6\u015fe, alt dudak, sol k\u00f6\u015feye de\u011fdirilir).<\/li>\n
                          • Yapabildi\u011finiz kadar h\u0131zl\u0131 ve anla\u015f\u0131l\u0131r \u015fekilde \u201cLA-LA-LA\u201d deyiniz ve bir an dinlenerek defalarca tekrarlay\u0131n\u0131z.<\/li>\n
                          • Yapabildi\u011finiz kadar h\u0131zl\u0131 ve anla\u015f\u0131l\u0131r \u015fekilde \u201cKA-KA-KA\u201d deyiniz ve bir an dinlenerek defalarca tekrarlay\u0131n\u0131z.<\/li>\n
                          • Yapabildi\u011finizce h\u0131zl\u0131 ve anla\u015f\u0131l\u0131r bir \u015fekilde \u201cKA-LA-KA-LA-KA-LA\u201d deyiniz ve bir an dinlenerek defalarca tekrarlay\u0131n\u0131z.<\/li>\n<\/ul>\n

                             <\/p>\n

                            12- Dilin gerisinden \u00e7\u0131kar\u0131lan \u201ck\u201d ve \u201cg\u201d sessiz harfleriyle biten kelimeleri \u00e7al\u0131\u015f\u0131n\u0131z.<\/div>\n

                            Dilin gerisinden \u00e7\u0131kar\u0131lan \u201ck\u201d ve \u201cg\u201d sessiz harfleriyle biten kelimeleri \u00e7al\u0131\u015f\u0131n\u0131z.<\/p>\n

                              \n
                            • k g<\/li>\n
                            • BAK TAK TUK L\u0130G Z\u0130G ZAG<\/li>\n
                            • LAK KEK KOK GAG VOG DOG<\/li>\n
                            • SIK \u015eIK KAK GUG ZOG GOG<\/li>\n
                            • PAK \u015eOK SOK<\/li>\n
                            • TIK G\u00d6K D\u0130K<\/li>\n<\/ul>\n

                               <\/p>\n

                              13- Son harfleri, dilin ucuyla s\u00f6ylenen sessiz harflerden olu\u015fan kelimeleri \u00e7al\u0131\u015f\u0131n\u0131z. Bu harfler \u201ct, d, n, l, s, z, \u015f, \u00e7\u201d dir. Dilinizin hareketini g\u00f6rmek i\u00e7in bir ayna kullan\u0131n\u0131z.<\/div>\n

                              Son harfleri, dilin ucuyla s\u00f6ylenen sessiz harflerden olu\u015fan kelimeleri \u00e7al\u0131\u015f\u0131n\u0131z. Bu harfler \u201ct, d, n, l, s, z, \u015f, \u00e7\u201d dir. Dilinizin hareketini g\u00f6rmek i\u00e7in bir ayna kullan\u0131n\u0131z.<\/p>\n

                                \n
                              • t d n l s z \u015f \u00e7<\/li>\n
                              • \u00c7AT KOD SAN KAL BAS KAZ KA\u015e KA\u00c7<\/li>\n
                              • SAT YAD \u00c7AN BAL KAS BOZ KU\u015e HA\u00c7<\/li>\n
                              • KAT \u00c7AD BEN MAL SOS B\u00dcZ BA\u015e KO\u00c7<\/li>\n
                              • MAT RAD SON NAL TOS B\u0130Z BE\u015e SU\u00c7<\/li>\n
                              • ZAT AD KAN DAL KIS S\u0130Z KO\u015e SA\u00c7<\/li>\n
                              • ZIT OD YAN Z\u0130L US MUZ D\u0130\u015e \u00dc\u00c7<\/li>\n
                              • S\u00dcT UD C\u0130N FAL K\u00dcS YAZ LO\u015e \u0130\u00c7<\/li>\n
                              • \u00dcST \u00d6D TAN S\u0130L YAS G\u00dcZ MU\u015e MA\u00c7<\/li>\n<\/ul>\n

                                 <\/p>\n

                                14- Son harfleri, dudaklar\u0131n hareketiyle s\u00f6ylenen sessiz harflerden olu\u015fan kelimeleri \u00e7al\u0131\u015f\u0131n\u0131z. Bu harfler \u201cp, b, m, f, v\u201d dir. \u201cp, b, m\u201d harfleri s\u00f6ylenirken dudaklar birbirine kuvvetle de\u011fdirilir. \u201cf, v\u201d harfleri alt dudak \u00fcst di\u015flerin alt\u0131na hafif\u00e7e de\u011fdirilerek \u00e7\u0131kar\u0131l\u0131r.<\/div>\n

                                Son harfleri, dudaklar\u0131n hareketiyle s\u00f6ylenen sessiz harflerden olu\u015fan kelimeleri \u00e7al\u0131\u015f\u0131n\u0131z. Bu harfler \u201cp, b, m, f, v\u201d dir. \u201cp, b, m\u201d harfleri s\u00f6ylenirken dudaklar birbirine kuvvetle de\u011fdirilir. \u201cf, v\u201d harfleri alt dudak \u00fcst di\u015flerin alt\u0131na hafif\u00e7e de\u011fdirilerek \u00e7\u0131kar\u0131l\u0131r.<\/p>\n

                                15- Dudak ve \u00e7ene egzersizleri<\/div>\n

                                Dudak ve \u00e7ene egzersizleri<\/p>\n

                                  \n
                                • A\u011fz\u0131n\u0131z\u0131 defalarca yava\u015f\u00e7a a\u00e7\u0131p kapay\u0131n\u0131z. Bu hareketlerde dudaklar\u0131n\u0131z\u0131n tamamen kapanmas\u0131n\u0131 sa\u011flay\u0131n\u0131z.<\/li>\n
                                • Dudaklar\u0131n\u0131z\u0131 kapay\u0131n\u0131z ve bir ka\u00e7 saniye s\u00fcreyle kuvvetli bir \u015fekilde s\u0131k\u0131n\u0131z. Sonra gev\u015feyiniz ve bu hareketi defalarca tekrarlay\u0131n\u0131z.<\/li>\n
                                • Geni\u015f bir g\u00fcl\u00fcmseme ile dudaklar\u0131n\u0131z\u0131 geriniz ve bu \u015fekilde tutunuz. Yanak kaslar\u0131ndaki gerilimi hissediniz ve sonra gev\u015fetiniz.<\/li>\n
                                • Isl\u0131k \u00e7alar gibi dudaklar\u0131n\u0131z\u0131 b\u00fcz\u00fcn\u00fcz ve bu \u015fekilde tutunuz. Dudak kaslar\u0131ndaki gerilmeyi hissediniz ve sonra gev\u015fetiniz. Bu hareketi defalarca tekrarlay\u0131n\u0131z.<\/li>\n
                                • Dudaklar\u0131n\u0131z\u0131 b\u00fcz\u00fcn\u00fcz ve bu durumda tutunuz. Sonra g\u00fcl\u00fcmseyiniz.<\/li>\n<\/ul>\n
                                  Bu hareketi defalarca yap\u0131n\u0131z.<\/div>\n
                                    \n
                                  • Olabildi\u011fince h\u0131zl\u0131 bir \u015fekilde a\u011fz\u0131n\u0131z\u0131 a\u00e7\u0131p kapay\u0131n\u0131z. Her seferinde dudaklar\u0131n\u0131z\u0131 kuvvetlice kapatmaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131n\u0131z.<\/li>\n
                                  • Yapabildi\u011finiz kadar h\u0131zl\u0131 bir bi\u00e7imde MA-MA-MA-MA deyiniz, dinleniniz ve sonra bunu defalarca tekrarlay\u0131n\u0131z.<\/li>\n<\/ul>\n

                                     <\/p>\n

                                    16- Abart\u0131l\u0131 dudak, dil ve \u00e7ene hareketleriyle kelimenin sonunu vurgulamaya \u00f6zen g\u00f6stererek s\u00f6yleyiniz. Her bir kelimeden \u00f6nce nefes al\u0131n\u0131z.<\/div>\n

                                    Abart\u0131l\u0131 dudak, dil ve \u00e7ene hareketleriyle kelimenin sonunu vurgulamaya \u00f6zen g\u00f6stererek s\u00f6yleyiniz. Her bir kelimeden \u00f6nce nefes al\u0131n\u0131z.1-<\/strong> MAL M\u00dcLK MOR 2-<\/strong> BAK BAL BUL 3- <\/strong>PAY PUL PARK 4-<\/strong> B\u00dcK BEN BERK 5-<\/strong> TOP TOST TEL 6-<\/strong> DOY DOL DEL 7- <\/strong>NAL NOT N\u0130L 8- <\/strong>GEL G\u0130T G\u00dcL 9-<\/strong> KAP KEP K\u0130R 10-<\/strong> BA\u015e BEL BANK 11-<\/strong> VAR VUR VER 12- <\/strong>P\u0130S P\u0130R PEY 13-<\/strong> FEYZ FAS F\u0130L 14-<\/strong> DAL D\u0130L DEK 15- <\/strong>SAP S\u0130LK SEK 16-<\/strong> KEK KA\u015e KU\u015e 17- <\/strong>LAF LE\u015e LO\u015e 18-<\/strong> KORK K\u00d6\u015eK KUR 19- <\/strong>GEL G\u00d6R G\u00dcM 20-<\/strong> D\u0130P DER DAR 21- <\/strong>ZIP ZAR ZOR 22-<\/strong> NEY NOT NAR 23- <\/strong>TAM TEL TU\u015e 24-<\/strong> PET POT P\u0130L 25- <\/strong>DAR DUR D\u0130K<\/p>\n

                                    Konu\u015fman\u0131n h\u0131z\u0131n\u0131n d\u00fczeltilmesine y\u00f6nelik egzersizler<\/div>\n
                                    Bu egzersizlerle, her bir heceyi ve kelime sonundaki sessiz harfi telaffuz ederek tane tane, serbest bir \u015fekilde konu\u015fma ama\u00e7lan\u0131r. Konu\u015fman\u0131n kolay anla\u015f\u0131labilir olmas\u0131 i\u00e7in yava\u015f bir tempoda konu\u015fmak daha yararl\u0131 olacakt\u0131r.<\/div>\n

                                     <\/p>\n

                                    17- Konu\u015fma h\u0131z\u0131n\u0131 kontrol etmek i\u00e7in hecelere ayr\u0131lm\u0131\u015f kelimeler s\u00f6yleyiniz. Nefes al\u0131n\u0131z, her nefes aras\u0131nda s\u00f6ylenen kelime say\u0131s\u0131n\u0131 azalt\u0131n\u0131z. Son sessiz harfi iyice vurgulamaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131n\u0131z ve kelimeleri abart\u0131l\u0131 telaffuz ediniz.<\/div>\n

                                    Konu\u015fma h\u0131z\u0131n\u0131 kontrol etmek i\u00e7in hecelere ayr\u0131lm\u0131\u015f kelimeler s\u00f6yleyiniz. Nefes al\u0131n\u0131z, her nefes aras\u0131nda s\u00f6ylenen kelime say\u0131s\u0131n\u0131 azalt\u0131n\u0131z. Son sessiz harfi iyice vurgulamaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131n\u0131z ve kelimeleri abart\u0131l\u0131 telaffuz ediniz.<\/p>\n

                                      \n
                                    • E-MA-NET AL-TIN-BA\u015e<\/li>\n
                                    • \u00c7E-REZ-L\u0130K KOR-KU-SUZ<\/li>\n
                                    • ZON-GUL-DAK KA-RAN-F\u0130L<\/li>\n
                                    • AT-LE-T\u0130K M\u00dc-KEM-MEL<\/li>\n
                                    • TE-KER-LEK K\u0130-RE-M\u0130T<\/li>\n
                                    • KA-RAM-SAR SO-KUL-GAN<\/li>\n<\/ul>\n

                                       <\/p>\n

                                      18- A\u015fa\u011f\u0131daki c\u00fcmlecikleri hecelere ay\u0131rarak s\u00f6yleyiniz<\/div>\n

                                      A\u015fa\u011f\u0131daki c\u00fcmlecikleri hecelere ay\u0131rarak s\u00f6yleyiniz<\/p>\n

                                        \n
                                      • KOR-KUN\u00c7 YA\u011e-MUR<\/li>\n
                                      • MUT-LU \u00c7O-CUK-LAR<\/li>\n
                                      • KIR-MI-ZI KA-RAN-F\u0130L<\/li>\n
                                      • DUR-GUN A-KAR-SU<\/li>\n
                                      • HA-R\u0130-KA G\u00d6K-KU-\u015eA-\u011eI<\/li>\n<\/ul>\n

                                         <\/p>\n

                                        19- Kar\u015f\u0131l\u0131kl\u0131 konu\u015fma prati\u011fi<\/div>\n

                                        Kar\u015f\u0131l\u0131kl\u0131 konu\u015fma prati\u011fi<\/p>\n

                                        Her g\u00fcn, ailenizden biri ya da bir arkada\u015f\u0131n\u0131zla se\u00e7ti\u011finiz bir konuda bir ka\u00e7 dakika konu\u015funuz. Sizi dinleyen ki\u015fiden konu bulmas\u0131n\u0131 isteyiniz veya kendiniz se\u00e7iniz. Bunun d\u0131\u015f\u0131nda y\u00fcksek sesle radyo veya kasette \u00e7alan bir \u015fark\u0131ya e\u015flik edebilirseniz size ayn\u0131 zamanda huzur ve rahatl\u0131k verecektir.<\/div>\n

                                         <\/p>\n

                                        20- Okuma prati\u011fi<\/div>\n

                                        Okuma prati\u011fi<\/p>\n

                                        Bir gazete ba\u015fl\u0131\u011f\u0131, k\u0131sa bir yaz\u0131, ho\u015fland\u0131\u011f\u0131n\u0131z bir \u015fiir veya bir f\u0131kray\u0131 y\u00fcksek sesle okuyunuz. Ancak a\u015fa\u011f\u0131daki \u00f6nerileri dikkate al\u0131n\u0131z.<\/div>\n
                                        Daha \u00f6nce yapt\u0131\u011f\u0131n\u0131z egzersizlerdeki ba\u015far\u0131n\u0131z dahilinde, nefes almaks\u0131z\u0131n s\u00f6yleyebilece\u011finiz kelime say\u0131s\u0131n\u0131 \u00e7al\u0131\u015f\u0131n\u0131z, ve okudu\u011funuz metin i\u00e7inde b\u00f6lme i\u015faretleri koyunuz. E\u011fer bir solukta iki veya \u00fc\u00e7 kelimeyi anla\u015f\u0131l\u0131r \u015fekilde s\u00f6yleyebiliyorsan\u0131z a\u015fa\u011f\u0131daki metindeki gibi b\u00f6lmeler yapabilirsiniz:<\/div>\n
                                        \u201cSABAHIN ERKEN SAAT\u0130YD\u0130. G\u00dcNE\u015e YEN\u0130 DO\u011eUYORDU. TEKNEDEK\u0130 HERKES UYUYORDU. YALNIZ ESEN HANIM UYANMI\u015e, \u00c7EVREDEK\u0130 DOYUMSUZ G\u00dcZELL\u0130\u011e\u0130 SEYRED\u0130YORDU. G\u00dcNE\u015e, DEN\u0130ZDE YIKANIP \u00c7IKAN ALTIN B\u0130R K\u00dcRE G\u0130B\u0130YD\u0130. PIRIL PIRIL I\u015eIKLARIYLA GECEN\u0130N KARANLI\u011eINI YOK ETM\u0130\u015eT\u0130. ALTIN B\u0130R G\u00dcN BA\u015eLIYORDU. SULAR MASMAV\u0130YD\u0130. TEKNE, ARKASINDA BEMBEYAZ K\u00d6P\u00dcKLER BIRAKARAK \u0130LERL\u0130YORDU.\u201d<\/div>\n

                                         <\/p>\n

                                        21- Teyp kullanman\u0131n yarar\u0131<\/div>\n

                                        Teyp kullanman\u0131n yarar\u0131<\/p>\n

                                        Konu\u015furken kendi sesinizi duyarsan\u0131z onu daha iyi hale getirme olana\u011f\u0131n\u0131z olur. Bu bak\u0131mdan egzersiz pratiklerinizi, yani y\u00fcksek sesle yapt\u0131\u011f\u0131n\u0131z okuma veya bir gazete resmini tarif etme \u015feklindeki \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131n\u0131z s\u0131ras\u0131nda bir teyp kullanarak sesinizi kaydederseniz size yarar\u0131 olur. Daha sonra ses kay\u0131tlar\u0131n\u0131 dinledi\u011finiz zaman sesinizin anla\u015f\u0131labilir olup olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 ve telaffuz, konu\u015fma h\u0131z\u0131 ve ses g\u00fcc\u00fc a\u00e7\u0131s\u0131ndan d\u00fczeltmeniz gereken \u00f6zellikleri de\u011ferlendirebilirsiniz. Teybe kay\u0131t s\u0131ras\u0131nda mikrofonu her seferinde a\u011fz\u0131n\u0131zdan ayn\u0131 mesafede tutmaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131n\u0131z. Sesinizi dinlerken cihaz\u0131n sesini her seferinde ayn\u0131 ayarda a\u00e7maya dikkat ediniz.<\/div>\n

                                        Konu\u015famayan hastalar i\u00e7in di\u011fer ileti\u015fim yollar\u0131<\/strong><\/p>\n

                                        Konu\u015fman\u0131n a\u011f\u0131r derecede bozuldu\u011fu ve anla\u015f\u0131lamad\u0131\u011f\u0131, yaz\u0131n\u0131n okunamad\u0131\u011f\u0131 durumlarda kullan\u0131labilecek \u00e7e\u015fitli ileti\u015fim yollar\u0131 vard\u0131r. Bu konuda se\u00e7im, hastan\u0131n ihtiyac\u0131na ve yetene\u011fine g\u00f6re de\u011fi\u015fir. G\u00f6rme ya da anlama bozuklu\u011fu olmas\u0131, okuma yazma bilmeme gibi durumlar bu alternatif ileti\u015fim yollar\u0131n\u0131n kullan\u0131m\u0131n\u0131 s\u0131n\u0131rlayabilir. Bu durumda ileti\u015fim baz\u0131 kartlar kullan\u0131larak sa\u011flanabilir:<\/div>\n
                                          \n
                                        • Alfabe kart\u0131 (hasta harfleri g\u00f6stererek kelimeleri heceler).<\/li>\n
                                        • Kelime kart\u0131 (hasta yaz\u0131lm\u0131\u015f haldeki kelimeleri i\u015faret eder).<\/li>\n
                                        • Resim kart\u0131 (hasta \u00e7e\u015fitli resimleri i\u015faret ederek ileti\u015fim kurar).<\/li>\n
                                        • Yukar\u0131dakilerin t\u00fcm\u00fcn\u00fcn birlikte kullan\u0131lmas\u0131.<\/li>\n<\/ul>\n
                                          Bu kartlar hastan\u0131n gereksinimine uygun olacak \u015fekilde hastan\u0131n yak\u0131nlar\u0131 taraf\u0131ndan haz\u0131rlanabilir. En iyisi basit bir kartla ba\u015flay\u0131p sonra hastan\u0131n ve dinleyicinin kazand\u0131\u011f\u0131 deneyime g\u00f6re bunu geli\u015ftirmektir.<\/div>\n

                                          \u00c7EVREN\u0130N UYGUN SE\u00c7\u0130M\u0130<\/strong><\/p>\n

                                          Hastalar\u0131n g\u00fcnl\u00fck ya\u015famlar\u0131n\u0131n kolayla\u015fmas\u0131 ve \u00e7e\u015fitli ev kazalar\u0131ndan korunabilmeleri i\u00e7in a\u015fa\u011f\u0131da baz\u0131 \u00f6nerilere yer verilmi\u015ftir:<\/div>\n
                                          \u00d6zel \u00e7atal, b\u0131\u00e7ak, tabak, bardak kullan\u0131lmas\u0131, elde kolayca tutulabilen ve k\u0131r\u0131lmayan malzemeden yap\u0131lanlar\u0131n tercih edilmesi<\/div>\n
                                            \n
                                          • M\u00fcmk\u00fcnse kap\u0131 e\u015fiklerinin kald\u0131r\u0131lmas\u0131<\/li>\n
                                          • Hal\u0131 ve kaygan d\u00f6\u015femeden sak\u0131n\u0131lmas\u0131<\/li>\n
                                          • Hastan\u0131n sert ve dar bir yata\u011f\u0131 ve kalkmaya yard\u0131mc\u0131 olacak bir tutunma yerinin olmas\u0131<\/li>\n
                                          • Banyo ihtiyac\u0131 i\u00e7in emniyetli bir \u015fekilde oturarak, du\u015f alt\u0131nda y\u0131kanman\u0131n tercih edilmesi<\/li>\n
                                          • Lavaboda \u00f6n\u00fcne iskemle konularak oturur \u015fekilde el-y\u00fcz y\u0131kanmas\u0131<\/li>\n
                                          • Banyo ve tuvalette duvarlara tutunabilmek \u00fczere \u00f6zel kollar takt\u0131r\u0131lmas\u0131<\/li>\n<\/ul>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

                                            Parkinson Hastal\u0131\u011f\u0131 ve Parkinsonizm<\/p>","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_jetpack_memberships_contains_paid_content":false,"footnotes":""},"categories":[368],"tags":[392,384,393,385,394,386,395,396,397],"class_list":["post-463","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-rehabilitasyon","tag-parkingon-hastaligi-egzersizleri","tag-parkinson-hastaligi","tag-parkinson-hastaligi-tedavisi","tag-parkinson-nedir","tag-parkinson-rehabilitasyonu","tag-parkinson-tedavisi","tag-parkinsonizm","tag-parkinsonizm-egzersizleri","tag-parkinsonizm-tedavisi"],"jetpack_featured_media_url":"","jetpack_sharing_enabled":true,"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/turanuslu.net\/es\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/463","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/turanuslu.net\/es\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/turanuslu.net\/es\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/turanuslu.net\/es\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/turanuslu.net\/es\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=463"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/turanuslu.net\/es\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/463\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":10765,"href":"https:\/\/turanuslu.net\/es\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/463\/revisions\/10765"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/turanuslu.net\/es\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=463"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/turanuslu.net\/es\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=463"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/turanuslu.net\/es\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=463"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}